Fikri Mülkiyet Hukuku Bülteni 9. Sayı

Güncelleme tarihi: Ağu 27



İÇİNDEKİLER


KURUM KARARLARI

1- Alman Federal Mahkemesinden Retro Olimpik ile Uluslararası Olimpiyat Komitesi Uyuşmazlığında Karar

2- Alman Federal Mahkemesi “Hohenlohe” Domuzunu Avrupa Birliğinin Coğrafi İşaret Kurallarından Bağımsız Olarak Koruyor

3- OATLY ile PUREOATY Markaları Arasında Benzerlik Olmadığı Yönünde Karar Verildi

4- Avrupa Adalet Divanı, Hükümsüzlük Davasında Karar Verilirken Tescil Süresinin Sona Ermiş Olması Durumunda Davanın Reddedilmesi Gerektiğine Karar Verdi


GÜNCEL HABERLER

1- James Bond Filminin Tema Müziğinin Ses Markası Başvurusu EUIPO Temyiz Kurulunda

2- Uluslararası Aşı İş Birliği Forumunda Sağlık Bakanı Fahrettin Koca Aşı Patent Haklarının Kaldırılmasını Talep Etti

3- Türk Patent ve Marka Kurumu, 2021 Yılı Temmuz Ayı Sınai Mülkiyet Verilerini Açıkladı

4- Türk Marka ve Patent Kurumu, Marka İnceleme Kılavuzunu Güncelledi


KURUM KARARLARI



Alman Federal Mahkemesinden Retro Olimpik ile Uluslararası Olimpiyat Komitesi Uyuşmazlığında Karar

Alman Federal Yüksek Mahkeme (“BGH”), 'Retroolympics' markası ile IOC ticari markası 'Olympic' arasındaki karıştırılma olasılığına ilişkin bir anlaşmazlıkta, Alman Olimpiyat Koruma Yasası kapsamında Olympia için özel korumanın marka korumasını engellemediğine karar verdi. O hâlde, Almanya'da Olympia Koruma Yasası, Ticari Marka Yasası ile gerçek bir rekabet içindedir.


Alman yasaları Olimpiyat Amblemi gibi Olympia ile ilgili işaretleri ve terimleri korur. Olimpiyat Amblemi ve Olimpiyat İşaretlerinin Korunması Yasası’nın (OlympSchG) amacı üçüncü tarafların Olimpiyat adlarını Olimpiyat logosunu ücretsiz ve/veya ticari amaçlarla kullanmasını engellemektir. Ancak ticari hayat yaratıcıdır ve güçlü spor organizasyonları bile Olimpiyat isimlerini ve logolarını koruma altına almakta zorluk çekmiştir.


Alman Federal Yüksek Mahkemesi (BGH), Olimpiyat Koruma Yasası'nın marka korumasını engellemediğine karar vererek bu davada emsal teşkil eden bir karara vardı. Olimpiyat Koruma Yasası’na göre Olimpiyat işaretlerinin korunması, Alman Marka Kanunu kapsamındaki korumadan yetersiz kalsa da Alman Federal Mahkemesi, yasa koyucunun Olimpiyat Koruma Yasası ile Olimpik kelimelerin ve amblemlerin korunmasının sınırlamayı amaçlamadığına hükmetti. (1)




Alman Federal Mahkemesi “Hohenlohe” Domuzunu Avrupa Birliğinin Coğrafi İşaret Kurallarından Bağımsız Olarak Koruyor

Alman Federal Yüksek Mahkemesi, Hohenloher domuzunun marka korumasını, ortak marka olarak kabul etti. İlgili karar bütün ortak markaları etkiliyor çünkü bir ürün Avrupa Birliği içerisinde coğrafi işaretle korunmasa bile Alman ortak markası olarak korunabilir anlamına geliyor. BGH kararında (29.07.2021 karar, ref. I ZR 163/19) ortak markalar için ulusal korumanın Avrupa hukuku hükümlerinden bağımsız ancak ona paralel olarak uygulandığına hükmetti.


“Hohenloher domuzu” ile ilgili marka uyuşmazlığının ortaya çıkmasındaki asıl sebep, AB ile Almanya’nın coğrafi korumalar için farklı gereksinimler duymasıdır. Genel olarak Avrupa Birliği bölgesel ürünler için üç farklı nitelikli koruma sağlar. Bunlar:


  • Menşe Adı (g.U)

  • Mahreç İşareti (g.t.A.)

  • Geleneksel Ürün Adı (g.t.S)


Avrupa Birliği ürünleri, AB üyesi olmayan ülkeler içerisinde de ilgili ürünler coğrafi işaret olarak korunuyorsa, koruma altına alır. Alman Marka Kanuna göre ise ürünler, coğrafi kökenleri nedeniyle diğer şirketlerin ürünlerinden ayırt edilebilirlerse ve özel bir kaliteye sahiplerse, toplu marka olarak korunabilir. Sonuç olarak BGH kararı, bir ürünün Avrupa Birliği tarafından "korunan coğrafi işareti" olarak korunamasa bile Alman toplu markası olarak korunabileceğine hükmetti. (2)




OATLY ile PUREOATY Markaları Arasında Benzerlik Olmadığı Yönünde Karar Verildi

İsveçli bitkisel süt üreticisi OATLY, aynı ürünlerde kullanılacak PUREOATY markası için yapılan başvuruya itiraz etti. Mahkeme, düşük düzeyde benzerlik olsa da görsel, fonetik ve kavramsal açıdan tüketicinin karıştırmasına neden olabilecek düzeyde benzerlik bulunmadığını belirtti. Markalardaki OAT ibaresinin ilgili ürünleri tanımlayıcı olduğu ve benzerlik yaratma imkânı olmadığı değerlendirildi. Öte yandan, PUREOATY’nin OATLY markasının itibarından haksız yarar sağladığı iddiası da reddedildi. Bununla birlikte, markanın taklit edildiği yönündeki iddialar da başarıyla ulaşamadı. Mahkeme, PUREOATY markasının kullanımında aldatıcı bir beyan veya davranış bulunmadığı yönünde karar verdi. (3)


Avrupa Adalet Divanı, Hükümsüzlük Davasında Karar Verilirken Tescil Süresinin Sona Ermiş Olması Durumunda Davanın Reddedilmesi Gerektiğine Karar Verdi

Kural olarak, önceki tarihli fikri mülkiyet hakkı, daha sonra tescil ettirilmiş bir markaya göre önceliğe sahiptir. Buna göre, eğer ki önceki tarihli bir coğrafi işaret söz konusu ise sonraki tarihli marka hükümsüz sayılacaktır. Söz konusu kararda, bu kuralın koruma süresi dolmuş tasarımlar için uygulanıp uygulanamayacağı tartışılmıştır. Uyuşmazlık konusu polo oyuncusu tasarımı, 1997 yılında davacı Style&Taste tarafından İspanya’da tescil ettirilmiştir. Ancak, 20 yıl sonra, Mayıs 2017’de tasarımın koruma süresi dolmuş ve İspanya hukukunda tasarım tescili yenilenemediği için sona ermiştir. 2005 yılında, The Polo/Lauren Company LP’nin polo oyuncusunu şekil markası olarak tescil ettirmesi üzerine 2016 yılında Style&Taste, hükümsüzlük başvurusu yapmıştır. Davanın sonuçlanması 2019’u, yani tasarımın koruma süresinin dolmasından sonraki bir tarihi bulduğundan ilgili tartışmalar yapılmış ve mahkeme, tasarım koruması sona erdiğinden davanın reddedilmesi gerektiği yönünde karar vermiştir. (4)



GÜNCEL HABERLER



James Bond Filminin Tema Müziğinin Ses Markası Başvurusu EUIPO Temyiz Kurulunda

Daha önceki yazılarımızda da ses markasından bahsetmiştik. İşitildiği zaman, belirli bir işletmenin mal veya hizmetini çağrıştıran sesli işaretlere, ses markası denir. Ses markalarının müzikal türde olması zorunlu değildir. Seslendirilen bir slogan veya herhangi bir ses de marka olabilir. İlgili olayımıza geldiğinde James Bond’u bilmeyenimiz yoktur. 1953 yılında ilk kitabı yayımlanan James Bond serisi, aynı ismi taşıyan bir İngiliz Gizli Servis ajanının maceraları üzerine kuruludur. Büyük ilgiyle karşılanan kitap serisinin devamı, kitaplardan daha büyük ilgi gören Bond filmleri serisi olmuştur. Kısaca “007” olarak da anılan James Bond’u filmlerde kimin canlandıracağı dünya çapında önemle takip edilen bir konu hâline de gelmiştir.


EUIPO Temyiz Kurulu’nun ses markaları ile ilgili farklı bir bakış açısına yer verdiği karara konu James Bond tema müziği 1962 yılında Monty Norman tarafından yazılmış ve John Barry tarafından düzenlenmiştir.


James Bond filmlerinin telif hakkı sahibi Danjaq LLC, film müziğinden yirmi beş saniyelik bir kesit içeren ses markasının ilgili sınıflardaki mallar için EUIPO’ya nezdinde ses markası başvurusunda bulunmuştur. AB Marka Tüzüğü uyarınca ayırt edici olmayan markaların tescil edilemeyeceği gerekçesiyle ilgili başvuru tüm sınıflar bakımından reddedilmiştir. Başvuru sahibi, ses markalarına ilişkin ayırt ediciliğin bulunduğunu öne sürerek itiraz etse de, ilgili itirazı EUIPO Temyiz Kurulu nezdinde reddedilmiştir. (5)




Uluslararası Aşı İş Birliği Forumunda Sağlık Bakanı Fahrettin Koca Aşı Patent Haklarının Kaldırılmasını Talep Etti

Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi’nin başkanlık ettiği toplantıda Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhonam Ghebreyesus ile 25 ülkenin sağlık ve dışişleri bakanları birer konuşma yaptı. Aşıların dünya çapında hakkaniyetli ve eşit dağıtımını teşvik etmek amacıyla video konferans yöntemiyle düzenlenen forumun sonunda ortak bildiri kabul edildi.


Bakan Koca: “Böylesine derin etkileri olan bir pandemi yaşıyor olmamıza rağmen bugün dünyanın pandeminin ikinci yılında hâlâ acil durumlarda fikri mülkiyet haklarının sınırını tartışıyor olması ve pandemilerin aciliyet durumu ile çelişmektedir. Henüz bir çözüm bulunamamış olması ise üzücüdür.” dedi.


Daha önceden ABD Ticaret Temsilcisi Katherine Tai'nin koronavirüs aşılarında patent haklarının kaldırılması yönündeki çağrısı piyasada büyük etki yaratmıştı. Henüz 24 saat geçmeden BioNTech firmasının hisse senetleri Frankfurt Borsası'nda yüzde 12, CureVac ise yüzde 10 oranında düşüş yaşamıştı. Dünya Sağlık Örgütü ABD'nin bu çıkışını memnuniyetle karşılayarak bunu "tarihi bir karar" olarak nitelemişti.


İlaç firmalarının uluslararası çatı örgütü IFPMA'nın Genel Direktörü Thomas Cueni ise bu görüşe karşı çıkmıştı. Cueni, yaptığı açıklamada patent haklarının askıya alınmasının aşı teminini "kısa vadede tek bir doz bile artırmayacağını" söylemişti. "Aşı üretiminin kompleks yapısının ve boyutunun göz ardı edildiğini" ve "aşı üreticileri ve ilaç şirketlerinin kalkınmakta olan ülkelerle aşı kapasitesini artırmak için zaten iş birliği yaptığını" belirtmişti. (6)




Türk Patent ve Marka Kurumu, 2021 Yılı Temmuz Ayı Sınai Mülkiyet Verilerini Açıkladı

Yayımlanan verilere göre, Temmuz 2021 sonu itibarıyla Kurum’a yapılan toplam marka başvurusu sayısı 106.272 olurken bunların 98.029’unu yerli başvurular oluşturdu. 9.228 patent başvurusundan 5.251’i yabancı olarak gerçekleşti. Faydalı model başvurularında ise yerli başvuru oranı %98,7 olurken toplam 2.674 başvuru yapıldı. Son olarak tasarım başvuruları, 550’si yabancı, 3,252’si Lahey sistemi üzerinden uluslararası başvuru olmak üzere toplam 31.329 olarak gerçekleşti. Tescil sayıları ise markada 62.105, patentte 7.070, faydalı modelde 1.150, tasarımda 29.762 oldu. (7)


Türk Marka ve Patent Kurumu, Marka İnceleme Kılavuzunu Güncelledi

Nispi ret gerekçelerinden “Karıştırılma İhtimali Değerlendirmesine” ilişkin ilkelerin yeniden ele alındığı güncel versiyonda, özellikle mal/hizmet benzerliği ile işaret benzerliği değerlendirmesinde temel yaklaşımlar ve karıştırılma ihtimali değerlendirmesine etki eden başlıca faktörlerin neler olduğu örneklenerek ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. (8)


KAYNAKÇA

(1) https://legal-patent.com/trademark-law/retroolympics-v-olympic-of-ioc-bgh-about-german-olympic-protection/

(2) https://legal-patent.com/trademark-law/bgh-protects-hohenlohe-pig-independent-of-eu-rules-for-g-t-a/

(3) https://intellectualpropertyplanet.wordpress.com/

(4) https://legal-patent.com/design-law-en/cfi-polo-player-expired-design-in-invalidity-proceedings/

(5) https://www.stites.com/resources/trademarkology/branding-lessons-learned-from-bond-james-bond

(6) https://www.dw.com/tr/a%C5%9F%C4%B1lar%C4%B1n-patent-hakk%C4%B1-kalmal%C4%B1-m%C4%B1-kalkmal%C4%B1-m%C4%B1/a-57453318

(7) https://www.turkpatent.gov.tr/TURKPATENT/allNews/newsDetail?newsId=1441

(8) https://www.turkpatent.gov.tr/TURKPATENT/allAnouncement/anouncementDetail?newsId=1436


YAZAR

Bilgi Teknolojileri Birimi