Fikri Mülkiyet Hukuku Bülteni 16. Sayı




Rusya Ünlü Firmaların Fikri Mülkiyet Haklarını Geçici Olarak Askıya Alıyor

İşgalin devam etmesi ile birlikte aralarında H&M, Mango ve McDonald’s gibi markaların olduğu pek çok firma Rus pazarlarından çekilmeye, satışlarını durdurmaya başladı. Söz konusu firmaların bir nevi yaptırım niteliğinde olan kararlarına karşı Rus hükümeti misilleme kararları almaya başladı. Başbakanın yaptığı açıklamaya göre Rusya söz konusu markalara ilişkin olarak Rusya Medeni Kanunu’nun 1360. Maddesi’nde yer alan “fikri mülkiyet sahibine mümkün olan en kısa sürede bilgi verilmesi ve makul bir tazminat ödenmesi şartıyla ulusal güvenlik yararına, fikri mülkiyet hakkı sahiplerinin rızası olmaksızın buluşların, faydalı modellerin ve endüstriyel tasarımların kullanımına izin verme yetkisi”ni tazminat ve önceden haber verme şartları olmaksızın kullanacak.


Söz konusu misilleme ile münhasır hakları geçici olarak askıya alınacak markaların menşeleri Rusya tarafından dostane davranış sergilemeyen ülke olarak sınıflandırılan aralarında Avusturalya, İzlanda, Japonya ve AB üye ülkeleri olarak belirtildi. [1]




Steven Thaler, Yapay Zekanın Telif Hakkı Sahipliğine İlişkin Başlattığı Mücadeleyi Sürdürüyor

Thaler, daha önce başvuruda bulunduğu ancak ABD Telif Hakları Ofisi tarafından reddedilen başvurusu özelinde yeniden inceleme talebiyle yeni bir süreç başlattı. Yaratıcılık Makinesi adını verdiği yapay zekâ adına yukarıda yer alan “A Recent Entrance to Paradise” (Cennete Açılan Yakın Zamanlı Bir Giriş) eserinin haklarını “ivaz karşılığı yaratılan eser” sıfatıyla tescil ettirmek istemesi ile başlayan süreç, Ofis’in vermiş olduğu karara ilişkin Thaler’ın anayasaya aykırılığı iddiası ile yeni bir aşamaya geçti. ABD Telif Hakları Ofisi Yeniden İnceleme Kurulu temelde eser sahibinin bir insan olması ve eserin meydana getirildiği sırada asgari düzeyde insan emeği içermesi gerekliliğini gerekçe göstererek Thaler’ın taleplerini reddetti. Thaler hakkında önceki bültenlerimizde de bahsettiğimiz gelişmeler doğrultusunda ABD içtihatlarından dolayı istediğini bulamadığını, ancak farklı hukuk sistemlerinde durumun değişip değişmeyeceğini önümüzdeki günlerin göstereceğini söylemek isabetli olacaktır. [2],[3]



Çin ve Hong Kong Tehlikeli Sahte Ürün İthalatında İlk Sıradalar

Ekonomik İş birliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) ile Avrupa Birliği Fikri Mülkiyet Ofisi (EUIPO) tarafından hazırlanan ve 17 Mart’ta yayınlanan rapora göre Çin ve Hong Kong dünya genelinde yapılan tehlikeli taklit ürün ithalatının yaklaşık dörtte üçünden sorumlu. Raporda yer aldığı üzere söz konusu ithalat oranları 2019 yılında 75 milyar dolarlık bir hacme sahipti. Sözü edilen tehlikeli taklit ürünler arasında uçan kaykaylar, lityum piller ve metanol gibi ürünler bulunmakta. [4]



Avrupa Komisyonu girişimiyle EUIPO, KOBİ Fonu (SME Fund) Programı’nı 2022’de de Sürdürecek

Geçtiğimiz yıl başlatılan programda bu yıl ek olarak kapsam dahiline marka, tasarım ve patentlerin korunması hususları da eklendi. Temelde küçük ve orta ölçekli işletmelere ilişkin destek programı niteliğinde olan programa bu sene fikri mülkiyet haklarının korunmasına ilişkin destekler de dahil oldu. Söz konusu programa başvurular; KOBİ’nin sahibi, yetkili temsilcisi veya çalışanı eliyle yapılabilecek. Destek kapsamında iki tür kupon ve fikri mülkiyet haklarına ilişkin promosyon bulunmakta. Bunlardan ilki marka ve tasarım başvuruları ile fikri mülkiyet haklarının taranması ücretlerinin geri ödenmesine ilişkin iken ikincisi patent ücretlerinin geri ödemeleri için olacak. [5]



SONY ve Gymshark arasındaki Telif Hakkı Davasında Şaşırtıcı Feragat

İngiliz menşeli İngiliz fitness giyim girişimi Gymshark’ın sosyal medya üzerinden yaptığı reklamlarda kullandığı arka plan müziklerinin telif haklarının Sony Music’e ait olması ve Gymshark’ın söz konusu müzikleri izinsiz kullanması üzerine açılan davada Sony Music’in avukatı Rollin Ransom davadan feragat ettiklerini açıkladı. Telif haklarının ihlalini oluşturan müziklerin arasında bunlarla sınırlı olmamak üzere Harry Styles ve Britney Spears gibi ünlü sanatçılara ait parçalar da bulunmakta. [6]



COVID-19’a Karşı Üretilen Teknolojilerin Fikri Mülkiyet Haklarından Feragat Edilmesine İlişkin Başlatılan Süreçlere Amerikan Senatörlerinden Tepki Geldi

Ticaretle Bağlantılı Fikri Mülkiyet Anlaşması (TRIPS) kapsamında ABD, Avrupa Birliği, Hindistan ve Güney Afrika’nın olumlu yönde görüş bildirdiği metnin icra edilebilir olması adına 164 Dünya Ticaret Örgütü (WTO) üye ülkenin resmi onayı gerekmekte. Devam eden süreçte ABD Senatörleri Thom Tillis, Marsha Blackburn ve Tom Cotton söz konusu sürecin her ne kadar gelişmekte olan ülkelerle ilgili bir çalışmanın ürünü olduğu düşünülse de Rusya ve Çin’in söz konusu teknolojiyi korumasız bir şekilde edinmesine yol açabileceğini söyleyerek konu hakkındaki endişelerini Ticaret Bakanı Gina Raimondo’ya bir mektup aracılığıyla ilettiler. Mektuba göre süreci tersine döndürmek adına “kurumlar arası süreci kullanmak veya doğrudan Başkanla konuşmak dahil” yöntemlerin Bakan tarafından denenmesi gerekmekte. [7]



Aurora Innovation Inc. ve Toyota Otonom Sürüşü Yeni Bir Seviyeye Taşımak İçin Çalışmalarını Sürdürüyor

Şirketlerin Texas’ta sürdürdükleri araştırmaların temelinde yer alan fikir, geliştirdikleri otonom sürüş yeteneğine sahip araçları “Uber” gibi müşterilerine paylaşımlı yolculuk imkânı veren uygulamalara entegre etmek. Bu sayede otonom araçlar için yıllardır araştırma-geliştirme çalışmalarına harcanan emek ve masrafların karşılığında yüksek oranda gelir getirmesi bekleniyor. Halen teknolojik anlamda konuya ilişkin zorluklar bulunsa da bültenimizde yer verdiğimiz bu tarz haberlerin siz değerli okuyucularımıza inovasyon süreçleri ve teknolojik ilerlemelerin geleceği hakkında ışık tutacağını düşünmekteyiz. [8]


KAYNAKÇA

[1]https://iprgezgini.org/2022/03/16/ukrayna-isgali-sonrasi-uygulanan-yaptirimlar-rusyada-fikri-haklar-iklimini-degistirdi/

[2]https://iprgezgini.org/2022/03/07/makinelerin-hak-sahipligi-mucadelesi-devam-ediyor-abd-telif-haklari-ofisi-yapay-zeka-yaratimini-eser-olarak-kabul-etmemekteki-istikrarini-surdurdu-steven-thaler-a-recent-entrance-to-para/

[3]https://news.artnet.com/art-world/us-copyright-office-rejects-artificial-intelligence-art-2076830

[4]https://www.ipwatchdog.com/2022/03/21/oecd-euipo-report-china-hong-kong-account-75-dangerous-counterfeits/id=147701/

[5]https://legal-patent.com/international-intellectual-property/grant-for-european-ip-protection-sme-fund-2022/

[6]https://www.latestlaws.com/intellectual-property-news/sony-music-and-gymshark-settle-their-copyright-dispute-183199/

[7]https://www.ipwatchdog.com/2022/03/24/senators-tell-raimondo-covid-waiver-compromise-gift-china-russia/id=147838/

[8]https://www.reuters.com/business/autos-transportation/toyota-aurora-test-drive-autonomous-ride-hailing-fleet-texas-2022-03-23/


Yazar

Fikri Mülkiyet ve Bilgi Teknolojileri Birimi