Fikri Mülkiyet Hukuku Bülteni 14. Sayı




KURUM KARARLARI VE DUYURULAR



NFT ‘lerin (Non-fungible Tokens) Fikri Mülkiyet Hakları ile İlişkileri


Geçtiğimiz yıl etkisini iyiden iyiye arttıran ve her geçen gün daha popüler hale gelen NFT’lerin oldukça karıştırılan nitelikleri ve fikri mülkiyet haklarının ihlaline sebebiyet verip vermeyeceği ile ilgili bültenimizde konuya ilişkin kısa bir bölüm ayırdık. NFT’ler sanıldığının aksine sahibi olan kişiye bağlı olduğu esere ilişkin olarak fikri mülkiyet haklarını vermemekte, yalnızca sahibi olan kişiye özgü olarak “tokenID” adı altında bir numara tanımlamakta ve sağladığı “contract adress” ile tanımlandığı blockchain sistemi üzerinden izlenebilmektedir. Dolayısıyla NFT’lerin, bir eserin reprodüksyonu veya uyarlaması olarak kabul edilemeyeceğinden yola çıkarak temel anlamda fikri mülkiyet haklarının bu anlamda ihlalinin mümkün gözükmediğine dair farklı görüşler bulunmaktadır. Tartışmaların üzerinde yoğunlaştığı konu olan eser sahibinin izni olmaksızın orijinal eserle bağlantılı NFT’lerin yaratılması sonucunda yaşanan hukuki duruma ilişkin halen farklı görüşler bulunmakla beraber söz konusu durumun fikri mülkiyet haklarının ihlaline yol açıp açmayacağı hususunun ilerleyen günlerde netlik kazanması beklenmektedir. [1]


Avrupa Fikri Mülkiyet Ofisi ‘nin (EUIPO) Kısa Markaların Karıştırılma İhtimaline Yönelik Kararı

EUIPO İkinci Temyiz kurulunun R 848/2021-2 sayılı kararında her ikisi de aynı sınıfa ait olan (21.sınıf) 3’er harften oluşan “LVV” ve “LAV” markalarının benzer olup olmadığı hakkında değerlendirmeler yapılmıştır. Değerlendirmeye konu, “LVV” markasının tescil talebine istinaden, 2017 yılında tescil edilmiş olan “LAV” ve yine aynı sınıfta yer alan “Lav” markasının sahibi ilgili markanın tesciline itirazda bulunmuştur. İtiraza yönelik olarak EUIPO’nun görüşü kısa markalarda bir harfin farklı olmasının uzun markalara göre tüketici nezdinde ayırt ediciliğinin daha yüksek olduğu yönündedir. Ayrıca markalar şekil itibariyle bir bütün olarak değerlendirildiğinde her ne kadar aynı ürünler için kullanılsalar da karıştırılma ihtimallerinin düşük olduğuna karar verilmiştir. Her ne kadar itiraz sahibi markaların İngilizce okunuşlarının bir kısaltmayı temsil ettikleri düşünüldüğünde çok benzediğini savunsa da EUIPO Temyiz Kurulu tarafından aksi görüş savunulmaktadır. [2]

Hermes’in MetaBirkins NFT’lerine Karşı Mücadelesinde Son Durum


Mason Rothschild’ın OpenSea platformu üzerinden Hermes’e ait bir marka olan Birkin çantlarını bir NFT koleksiyonu halinde satışa sunması ve 40.000$ ‘lık bir satış gerçekleştirmesi üzerine Hermes, MetaBirkins adlı bu koleksiyonun kaldırılması adına hem Rothschild’a hem de OpenSea’ye ihtarname gönderdi. OpenSea platformu, Rothschild’ın savunmasında yer alan şekliyle, mahkeme kararı bulunmadan NFT koleksiyonunu sistemden kaldırdı. Hermes tarafından satışı gerçekleştirilen Birkin çantalarının, kendi değerlerinden daha yüksek bir değere NFT kopyaları şeklinde satılması ile oluşan bu uyuşmazlıkta dava yoluna gidilip gidilmeyeceği ve sürecin nasıl devam edeceği, özellikle fikri mülkiyet alanında çalışanlar için, merakla beklenen gündem maddelerinden biri olmaya devam ediyor. [3]



Avrupa Adalet Divanı’nda Görülen Marka İhlaline İlişkin Davada Kaybeden Taraf Nissan Oldu

Nissan, 2018 yılında İngiltere ve Fransa’da kelime markası olarak tescilli olan “E-power” markasına dayanarak Mayıs 2018’de bir Hollanda şirketi olan VDL Groep BV şirketinin “VDL E-POWER” markası için yapmış olduğu başvuruya (European word mark) itirazda bulundu. Avrupa Patent Ofisi (European Patent Office) tarafından kabul edilen itiraz Temyiz Kurulu tarafından bozularak reddedildi. Temyiz Kurulu, iki marka arasında her ne kadar fonetik ve görsel olarak benzerlikler bulunsa da tüketiciler nezdinde “VDL” ibaresinin markaların karıştırılma ihtimalinin önüne geçtiğini belirtti. Karar üzerine Nissan davayı Avrupa Adalet Divanı’na taşıdı. Avrupa Adalet Divanı ilk derece mahkemesi (CFI) Nissan’ın itirazlarını reddederek “VDL” ibaresinin markalar arasında ayırt edici, dominant unsur olduğuna ve itirazların aksine yalnızca Hollanda menşeli şirketin adını hatırlatıcı nitelikte olmadığına karar verdi. [4]


Spotify’ın, Potify Marka Başvurusuna Yaptığı İtiraz Başarılı Oldu

Spotify’a benzer şekilde yazılım ürünleri alanında faaliyet gösteren tıbbi esrar distrübörlüğü sektöründe Amerika’da faaliyet gösteren U.S. Software Inc., ilgili sektörde “Potify” markası için başvuruda bulundu. Spotify tarafından söz konusu marka başvurusuna marka seyreltme ve markalarını lekeleme iddiaları ile itirazda bulunuldu. Potify’ın itiraza karşılık cevabı marka tasarlanırken kesinlikle Spotify markasından esinlenilmediği, bir esinlenme var ise bunun “Shopify” platformundan kaynaklı olduğu yönünde oldu. Öte yandan hali hazırda Spotify’ın oluşturmuş olduğu platform içerisinde benzer ürünler hakkında yayınların yer aldığı, bu nedenle markanın itibarının zedelenmediği söz konusu cevap içerisinde kendine yer buldu. Amerika Patent ve Marka Ofisi Temyiz Kurulu’nun (USPTO) vermiş olduğu karara göre her ne kadar kullanıcılar markalar içerisinde yer alan “SPOT” ve “POT” ibarelerinden farklı anlamlar çıkarabiliyor olsalar da görsel ve işitsel olarak oldukça benzer nitelikte olan bu iki markanın ticari yansımaları da benzerdir. Bunun yanı sıra Spotify markasının sahip olduğu tanınırlık seviyesi de dikkate alınarak itirazın kabulüne karar verilmiştir. [5]

Influencerlar Sahte Ürün Satışını Gerçekten Arttırıyor Mu?

Birleşik Krallık Fikri Mülkiyet Ofisi’nin (UKIPO) yakın zamanda yapmış olduğu bir araştırmaya göre son zamanlarda popülerliği iyiden iyiye artan “Influencer” adı altında sosyal medyada özellikle reklam ve pazarlama yaparak gelir elde eden kişilerin bir kısım ürünlere yönelik olarak kullanıcıları sahte ürün tüketimine yönelttikleri tespit edilmiştir. Araştırmaya göre sosyal medya influencerları tarafından pazarlaması yapılan ve satılan ürünlerin %10’u sahte ürünlerden oluşmakta. Toplam pazarın 509 milyar dolar olduğu düşünüldüğünde durumun daha iyi anlaşılacağını düşünmekteyiz. Son gelişmeler izlendiğinde bu anlamda influencerların sorumluluğuna gidildiğini nadiren görmekteyiz. Oysa söz konusu ihlallere karşı markaların, sosyal medyada yer alan kişilere karşı da satıcıların yanı sıra katılma iddiası ile gitmeleri, ihlallerin önlenmesi açısından da önem teşkil etmektedir. [6]



Ericsson Patent İhlaline İlişkin Apple’a Açtığı Davalara Bir Yenisi Daha Ekledi

Taraflar arasında yer alan “5G wireless” patentlerine ilişkin lisans anlaşmasının sona ermesi ile beraber Apple’ın ürünlerin kullanımına devam etmesi, Ericsson’un lisans anlaşmalarını daha yüksek telif ücretleri (royalty fees) ile yenilemek istemesi uyuşmazlığın konusunu oluşturmakta. Apple savunmasında Ericsson’un yalnızca ücretleri yükseltmek amacıyla dava yolunu tercih ettiğini, iddialarında haksız olduğunu belirtti. İsveç menşeli bir şirket olan Ericsson her yıl 5 milyar dolarlık yatırım ile 57.000 patentten oluşan bir portfolyoya sahiptir. Gelirlerinin büyük bir kısmını bu patent haklarından elde eden şirket, önceki yıllarda benzer süreçleri Samsung ile de yaşamıştı. [7]


KAYNAKÇA

[1] https://www.wipo.int/wipo_magazine/en/2021/04/article_0007.html

[2] https://iprgezgini.org/2022/01/13/lvv-ve-lav-karistirilabilir-mi-euipo-ikinci-temyiz-kurulunun-kisa-markalarin-karistirilma-ihtimaline-yonelik-r-848-2021-2-sayili-karari/

[3] https://iprgezgini.org/2021/12/30/nft-ile-marka-haklari-birkin-cantalari-icin-catisiyor-hermes-v-metabirkins/

[4] https://legal-patent.com/trademark-law/e-power-vs-vdl-e-power-nissan-lost-tm-dispute/

[5] https://www.ipwatchdog.com/2022/01/17/spotify-successfully-opposes-two-marijuana-related-trademark-applications/id=142982/

https://www.mrafterparty.com/spotify-wins-lawsuit-against-potify/#:~:text=Spotify%20has%20won%20a%20trademark,to%20market%20and%20sell%20products.

[6] https://www.mandourlaw.com/blog/social-media-influencers-counterfeit-sales/

[7] https://money.usnews.com/investing/news/articles/2022-01-18/ericsson-sues-apple-again-over-5g-patent-licensing


Yazar: Bilgi Teknolojileri & Fikri Mülkiyet Ekibi